Er zijn veel verschillende soorten mobiele telefoons: groot/klein, plat/dik, groot scherm/klein scherm enzovoort. Mobiele telefoons kunnen ook steeds meer: muziek afspelen, foto's maken, internetten. Maar er zijn ook nog steeds simpele telefoons voor mensen die er alleen mee willen bellen en SMS'en.

Er zijn diverse fabrikanten van mobiele telefoons, zoals: Samsung, Sony Ericsson, LG en Nokia. Op de websites van de fabrikanten en in de winkels kunt u de veelheid aan soorten, maten en functionaliteiten van mobiele telefoons zien en vergelijken.

Iedere mobiele telefoon bevat een SIM-kaart. De SIM-kaart is het (kleine) chipkaartje dat in de telefoon geplaatst moet worden om er mee te kunnen bellen. Uw telefoon zendt namelijk de unieke code van uw SIM-kaart uit. Een antenne in de omgeving vangt dat signaal op en vanaf dat moment bent u aangemeld op het mobiele netwerk.

Op de SIM-kaart kan diverse informatie worden vastgelegd, bijvoorbeeld het persoonlijke telefoonboek en SMS-berichten. Als u de SIM-kaart in een andere telefoon stopt, gaat de informatie die u op de kaart heeft opgeslagen automatisch mee. De meeste mobiele telefoons zijn overigens met zoveel geheugen uitgerust, dat de SMS-berichten en het telefoonboek helemaal niet meer worden opgeslagen op de SIM-kaart, maar simpelweg in het toestelgeheugen. Gegevens als het mobiele telefoonnummer, de pincode en aanmeldgegevens van de mobiele aanbieder (provider) staan altijd op de SIM-kaart opgeslagen.

Mobiele telefoons worden net als computers aangedreven door een besturingssysteem. Sommige fabrikanten van mobiele telefoons ontwikkelen en gebruiken eigen besturingssystemen, zoals Apple. Maar steeds meer fabrikanten kiezen voor andere besturingssystemen, bijvoorbeeld Microsoft Windows Mobile , Symbian OS, LiMo (Linux Mobile) en Palm OS.

Met deze besturingssystemen worden mobiele telefoons steeds meer mini-computers die dezelfde beveiligingsmaatregelen vragen, zoals: het beschermen tegen virussen en het updaten van het besturingssysteem.